I. Giai đoạn chuẩn bị: Điều kiện để bắt đầu PrEP

Trước khi uống viên thuốc đầu tiên, bạn cần đảm bảo cơ thể sẵn sàng thông qua các bước kiểm tra y tế:

1. Xét nghiệm HIV (Bắt buộc): Chỉ sử dụng PrEP khi kết quả là Âm tính.
   • Lưu ý: Nếu bạn vừa có hành vi nguy cơ cao trong vòng 72 giờ qua, hãy báo ngay với bác sĩ để chuyển sang điều trị PEP (Dự phòng sau phơi nhiễm) thay vì PrEP.
2. Kiểm tra chức năng thận: Đo chỉ số Creatinine để đảm bảo thận hoạt động tốt, vì thuốc được đào thải qua đường này.
3. Tầm soát viêm gan B, C & STDs: * Kiểm tra Giang mai, Lậu, Chlamydia.
   • Xét nghiệm Viêm gan B để quyết định phương pháp uống (nếu bị Viêm gan B mãn tính, bạn chỉ được dùng PrEP hàng ngày, không dùng được PrEP tình huống).

II. Hướng dẫn sử dụng thuốc đúng cách

1. PrEP hàng ngày (Daily PrEP)

Dành cho tất cả mọi người, đặc biệt là những người có tần suất quan hệ trên 2 lần/tuần.

• Đối với nam (không sử dụng hóc môn khẳng định giới): Ngày đầu: Uống 2 viên, thuốc có tác dụng sau 2 giờ hoặc ngày đầu uống 1 viên, thuốc có tác dụng sau 7 ngày.
  • Các ngày sau: Uống duy trì 1 viên/ngày.
• Đối với các nhóm khác (Phụ nữ, Tiêm chích...):
  • Ngày đầu: Uống 1 viên. Thuốc có tác dụng bảo vệ sau 7 ngày uống liên tục.

2. PrEP theo tình huống (ED-PrEP)

Chỉ dành cho MSM có tần suất quan hệ ít (< 2 lần/tuần) theo công thức 2-1-1:

• Liều 1: 2 viên (Trước quan hệ 2 - 24 tiếng).
• Liều 2: 1 viên (Sau liều đầu 24 tiếng).
• Liều 3: 1 viên (Sau liều đầu 48 tiếng).
• Nếu quan hệ kéo dài nhiều ngày, mỗi ngày tiếp theo uống thêm 1 viên cho đến khi đủ 2 liều sau lần quan hệ cuối cùng.
• Điều kiện bắt buộc: Kết quả xét nghiệm Viêm gan B âm tính. (Người bị viêm gan B mãn tính phải dùng PrEP hàng ngày để tránh bùng phát virus viêm gan khi ngưng thuốc đột ngột). Đủ tiêu chuẩn sử dụng PrEP hàng ngày và không sử dụng hóc môn khẳng định giới.

• 
   

Cách xử lý khi dùng ED PrEP quan hệ kéo dài nhiều ngày

Nếu bạn có quan hệ tình dục liên tục trong nhiều ngày (ví dụ đi du lịch hoặc tiệc tùng), hãy áp dụng quy tắc: Uống mỗi ngày 1 viên cho đến khi đủ 2 liều sau lần quan hệ cuối cùng.

• Ví dụ: Bạn quan hệ vào Thứ 6, Thứ 7 và Chủ nhật.
  • Thứ 6: Uống 2 viên (trước khi quan hệ).
  • Thứ 7: Uống 1 viên.
  • Chủ nhật: Uống 1 viên.
  • Thứ 2: Uống 1 viên (liều sau quan hệ cuối 24h).
  • Thứ 3: Uống 1 viên (liều sau quan hệ cuối 48h).

Lưu ý đặc biệt để đảm bảo an toàn khi dùng ED PrEP

• Đúng giờ: ED-PrEP cực kỳ khắt khe về thời gian. Nên uống các liều sau đúng với khung giờ của liều đầu tiên.
• Chuyển đổi: Nếu tần suất quan hệ của bạn tăng lên (từ 2 lần/tuần trở lên), hãy gặp bác sĩ để chuyển sang PrEP hàng ngày để bảo vệ tốt hơn và dễ quản lý hơn.
• Quên thuốc: Nếu quên liều đầu tiên (liều 2 viên) mà đã lỡ quan hệ, hãy liên hệ phòng khám ngay trong vòng 72 giờ để được tư vấn uống PEP (Dự phòng sau phơi nhiễm).
• Tác dụng phụ: Một số người có thể thấy buồn nôn nhẹ hoặc chóng mặt trong vài giờ đầu. Nên uống thuốc sau khi ăn để giảm cảm giác khó chịu.

•  

  
  
  Một vài loại thuốc đang dùng để điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV được Bộ Y tế Việt Nam cấp phép lưu hành tại Việt Nam:

  TDF/FTC; Edar Em; Tavin Em, Trustemtri 
   

III. Theo dõi và Xét nghiệm định kỳ (Mỗi 3 tháng)

Điều trị PrEP không phải là "uống rồi thôi", bạn cần tái khám mỗi 90 ngày để:

• Xét nghiệm lại HIV: Đảm bảo thuốc vẫn đang hoạt động tốt.
• Kiểm tra chức năng thận định kỳ: Mỗi 6 tháng để theo dõi độ an toàn.
• Tầm soát STDs: Vì PrEP không bảo vệ bạn khỏi Giang mai, Lậu hay Sùi mào gà.

IV. Đánh giá mức độ tuân thủ điều trị

Hiệu quả của PrEP tỷ lệ thuận với sự đều đặn của bạn.

• Nguyên tắc 30 phút: Nên uống thuốc vào một khung giờ cố định mỗi ngày, lệch không quá 30 phút để duy trì nồng độ thuốc ổn định trong máu.
• Xử lý khi quên thuốc: * Uống ngay khi nhớ ra.
  • Nếu đã gần đến giờ của liều tiếp theo, hãy bỏ qua liều đã quên và uống liều tiếp theo như lịch cũ. Không uống gộp 2 liều cùng lúc.

• ⚠️ CẢNH BÁO:Nếu thường xuyên quên liều, hiệu quả dự phòng của PrEP sẽ giảm rõ rệt. Khi nồng độ thuốc trong máu thấp, virus HIV có thể xâm nhập và tấn công hệ miễn dịch của bạn.

V. Quy trình ngưng thuốc an toàn

Bạn không nên tự ý dừng PrEP khi chưa có sự tham vấn của bác sĩ. Quy trình chuẩn để ngưng thuốc là:

• Đối với MSM (Quan hệ qua đường hậu môn): Cần uống tiếp 2 ngày sau lần quan hệ cuối cùng rồi mới được ngưng.
• Đối với các nhóm khác (Quan hệ qua đường âm đạo/Tiêm chích): Cần uống tiếp 7 ngày sau lần phơi nhiễm cuối cùng.

VI. FAQ - Giải đáp thắc mắc thường gặp

Hỏi: Tôi lỡ quên một liều PrEP hàng ngày phải làm sao?Trả lời: Hãy uống ngay khi nhớ ra. Tuy nhiên, nếu đã gần đến giờ của liều kế tiếp, hãy bỏ qua liều cũ và uống liều mới. Không uống bù 2 viên cùng lúc.

Hỏi: PrEP có tác dụng phụ không?Trả lời: Khoảng 10% người dùng có thể bị buồn nôn, đau đầu hoặc tiêu chảy nhẹ trong 1-2 tuần đầu. Các triệu chứng này thường tự hết khi cơ thể thích nghi với thuốc.

Hỏi: Uống PrEP rồi có cần dùng bao cao su không?Trả lời: Có. PrEP bảo vệ bạn khỏi HIV đến 97%, nhưng không bảo vệ bạn khỏi các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác như Giang mai, Lậu, Sùi mào gà hay Viêm gan.

Hỏi: Tôi có thể chuyển từ ED-PrEP sang PrEP hàng ngày không?Trả lời: Hoàn toàn được. Nếu tần suất quan hệ tăng lên, hãy báo với bác sĩ để được hướng dẫn chuyển đổi lộ trình uống thuốc nhằm đảm bảo an toàn cao nhất.

Lời khuyên: Hãy liên hệ với phòng khám ngay hôm nay để được tư vấn lộ trình cá nhân hóa và bảo mật thông tin tuyệt đối!